ป้องกันโรคเส้นเลือดในสมองตีบ แตก ก่อนวัยด้วยอาหาร (ตอน 1)

  • -

ป้องกันโรคเส้นเลือดในสมองตีบ แตก ก่อนวัยด้วยอาหาร (ตอน 1)

“โรคหลอดเลือดสมอง (stroke)” คือ ภาวะที่เนื้อเยื่อและเซลล์สมองถูกทำลายอันเนื่องมาจากหลอดเลือดสมองตีบ อุดตันหรือแตก ส่งผลให้เกิดอาการอัมพฤกษ์ อัมพาต หรือรุนแรงจนกระทั่งเสียชีวิตได้

 

ภาวะผิดปกติของหลอดเลือดในสมอง แบ่งเป็น 2 กลุ่มหลัก คือ 1.ภาวะที่สมองขาดเลือด ซึ่งอาจจะเกิดภาวะหลอดเลือดสมองอุดตันหรือหลอดเลือดตีบ และ 2.ภาวะเลือดออกในสมอง ซึ่งอาจเกิดจากหลอดเลือดฝอยฉีกขาด หรือหลอดเลือดโป่งพองแล้วแตกก็เป็นได้ ซึ่งล้วนทำให้สมองเกิดการเสียหาย ซึ่งหากเข้ารับการรักษาไม่ทันก็อาจทำให้เสียชีวิตได้

สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ

1. ปัจจัยที่เปลี่ยนแปลงได้ ได้แก่ พฤติกรรมต่างๆ ของคนเรานั่นเอง ได้แก่ การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มากเกินไป การสูบบุหรี่ คนที่มีภาวะอ้วน ก็จะเสี่ยงต่อการเกิด stroke มากกว่าคนที่มีน้ำหนักตัวปกติ กลุ่มคนที่มีภาวะไขมันในเลือดสูง น้ำตาลสูง ความดันโลหิตสูง ปัจจัยเหล่านี้ล้วนทำให้หลอดเลือดเกิดการเสียหาย และอาจนำไปสู่การเป็นโรคเส้นเลือดในสมองตีบหรือแตกได้

2. ปัจจัยที่เปลี่ยนแปลงไม่ได้ ได้แก่ เพศชายมีโอกาสเป็นมากกว่าเพศหญิง อายุที่มากขึ้น ทำให้หลอดเลือดที่ไปเลี้ยงสมองเกิดการเสียหาย รวมถึงพันธุกรรม ถ้ามีญาติพี่น้องเสียชีวิตก่อนวัยอันควรด้วยโรคหลอดเลือดสมอง คุณก็มีความเสี่ยงที่จะเป็นโรคเหล่านี้ได้มากกว่าคนทั่วไป

อาการ

มีอาการปวดหัว คลื่นไส้ อาเจียน ตาพร่ามัว แขนขาอ่อนแรง หรือมีการพูดไม่ชัด มีอาการชาครึ่งซีกบริเวณใบหน้า ซึ่งเป็นภาวะของอัมพฤกษ์ ในบางรายอาจรุนแรงจนถึงขั้นเป็นอัมพาต หรืออาจรุนแรงจนกระทั่งเสียชีวิตก็เป็นได้

การป้องกัน

การป้องกันที่ดีที่สุด คือ ป้องกันจากปัจจัยเสี่ยงที่สามารถควบคุมได้ ดังนี้

• คนที่มีภาวะความดันโลหิตสูงหรือเบาหวาน ควรควบคุมดูแลให้มีระดับความดันโลหิตและน้ำตาลในเลือดอยู่ในระดับปกติ
• ควรหลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และเลิกสูบบุหรี่ เพราะทั้งสองปัจจัยนี้จะทำให้หลอดเลือดเกิดความเสียหายได้
• รักษาน้ำหนักตัวให้อยู่ในระดับปกติ
• กินอาหารที่มีประโยชน์ และรับประทานในปริมาณที่เหมาะสม โดยเน้นกลุ่มอาหารที่มีใยอาหารเป็นองค์ประกอบ เช่น ธัญพืชต่างๆ ถั่วเมล็ดแห้ง ถั่วเปลือกแข็ง ผักผลไม้ ลดหวาน เน้นโปรตีนจากพืชและปลา เน้นอาหารจากธรรมชาติ หลีกเลี่ยงไขมันอิ่มตัว หลีกเลี่ยงไขมันทรานส์ หลีกเลี่ยงเนื้อสัตว์แปรรูปและอาหารสำเร็จรูป และลดโซเดียมในอาหาร

• ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ
• นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ
• จัดการความเครียดเมื่อต้องเผชิญกับปัญหาหรือความวิตกกังวล

อาหารป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง (Dietary for Stroke Prevention)

อาหารประเภทโปรตีน

• เน้นกินปลาที่มีโอเมก้า 3 สูง ได้แก่ ปลาแม็คคลอเรล ปลาทูน่า ปลาซาร์ดีน หรือจะเป็นปลาไทยๆ ก็ได้ เช่น ปลาจะละเม็ดขาว ปลากะพงขาว ปลาดุก ปลาสวาย ปลาทู ปลาสลิด ปลาตะเพียน เป็นต้น รวมทั้งโปรตีนจากพืช เช่น เต้าหู้ นมพร่องมันเนยหรือขาดมันเนย

• หลีกเลี่ยงเนื้อสัตว์แปรรูป และเนื้อสัตว์ที่ผ่านกระบวนการถนอมอาหารที่มีโซเดียมสูง เช่น ไส้กรอก กุนเชียง หมูยอ ลูกชิ้น ไข่เค็ม ปลาเค็ม

อาหารประเภทคาร์โบไฮเดรต

• เน้นคาร์โบไฮเดรตที่มีใยอาหารเป็นองค์ประกอบ เช่น ข้าวกล้อง ธัญพืช ถั่วเมล็ดแห้ง ผักหลากหลายสี และผลไม้ไม่หวานจัด

• หลีกเลี่ยงหรือบริโภคเพียงเล็กน้อยในกลุ่มคาร์โบไฮเดรตขัดขาว อาหารที่มีน้ำตาลสูง เครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง รวมถึงน้ำผลไม้ เพราะเป็นคาร์โบไฮเดรตที่ร่างกายดูดซึมได้ง่าย หากกินมากเกินไปจะมีผลทำให้ไตรกลีเซอร์ไรด์สูง สะสมเป็นไขมันอยู่ตามหลอดเลือด และระดับน้ำตาลในเลือดที่สูงอย่างต่อเนื่องจากการกินอาหารที่มีดัชนี้น้ำตาลสูงหรือคาร์โบไฮเดรตที่ขัดขาวหรือน้ำตาล จะทำให้หลอดเลือดแข็ง ขาดความยืดหยุ่น ซึ่งจะเป็นปัจจัยเสี่ยงทำให้เกิดโรคหลอดเลือดสมองได้

ยังมีความรู้เรื่อง “อาหารป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง (Dietary for Stroke Prevention)” อีก รอติดตามสัปดาห์หน้านะคะ

 

ที่มา :thairath.co.th

Please follow and like us:

Accessibility